Wzrost liczby wykrytych chorób w cytrusach z RPA i konkurencja na rynku UE

W czerwcu 2026 liczba wykryć chorób i szkodników w cytrusach importowanych do UE wzrosła o 66% r/r, głównie w partiach z Republiki Południowej Afryki, która rozpoczęła sezon eksportowy do Europy.

W czerwcu 2026 Unia Europejska odnotowała 15 przypadków wykrycia chorób i szkodników w cytrusach importowanych z krajów trzecich, z czego ponad połowa dotyczyła transportów z Republiki Południowej Afryki. Wśród nich dominowały wykrycia grzyba Phyllosticta citricarpa (tzw. czarna plamistość cytrusów) – siedem przypadków w cytrynach i jeden w grejpfrutach z RPA. Dwa kolejne przypadki tej choroby wykryto w grejpfrutach z Eswatini, a jeden w partii z Argentyny.

W porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego liczba wykryć czarnej plamistości w cytrusach z RPA wzrosła o 600%. W sumie do końca czerwca 2026 odnotowano 10 przypadków tego patogenu w cytrusach importowanych do UE (wobec 5 rok wcześniej). Wzrost ten następuje w kontekście rosnącej konkurencji ze strony zamorskich dostawców, szczególnie RPA i krajów Mercosur, które zwiększają udział w rynku cytrusów UE.

Hiszpańscy operatorzy branży cytrusowej zwracają uwagę na intensyfikację kontroli fitosanitarnych na granicach UE i postulują rozszerzenie obowiązkowego chłodniczego traktowania owoców z RPA (dotychczas tylko pomarańcze) także na mandarynki i grejpfruty. Wskazują na ryzyko rozprzestrzeniania się groźnych patogenów, które nie występują w europejskiej produkcji cytrusów.

Włoska Sycylia boryka się z przedłużającą się suszą i dodatkowymi problemami związanymi z aktami sabotażu infrastruktury nawadniającej w regionie Katanii, co ogranicza dostępność wody dla upraw cytrusów, zwłaszcza pomarańczy, cytryn i mandarynek. Ograniczenia w dostawach wody przekładają się na obniżenie potencjału produkcyjnego oraz wyższe koszty dla producentów.

Na rynku hiszpańskim operatorzy podkreślają, że mimo wzrostu konkurencji międzynarodowej i presji cenowej, krajowe cytrusy utrzymują silną pozycję w UE dzięki jakości, bliskości i relacjom z sieciami handlowymi. Jednak sprzedaż cytrusów z Hiszpanii jest obecnie pod presją taniego importu z krajów trzecich, co wpływa na poziom cen i dostępność dla importerów w całej Europie, w tym w Polsce.

opracowanie i przygotowanie fresh-market.pl, redaktor Artur Spiker